بحران در ناوگان هوایی کشور؛ توقف پروازهای MD و چالش‌های ایرلاین‌ها
توقف فعالیت ۴۱ فروند هواپیمای مک‌دانل داگلاس به دلیل عدم رعایت استانداردهای ایمنی، منجر به کاهش ۲۲ درصدی ظرفیت صندلی‌های پروازی و ایجاد بحران در حمل و نقل هوایی کشور شده است.
توقف ناگهانی فعالیت ۴۱ فروند هواپیمای مک‌دانل داگلاس (MD) در پی مقاومت چهارساله شرکت‌های هواپیمایی در برابر اجرای الزامات بین‌المللی صلاحیت پرواز، زنگ خطر را برای کاهش ۲۲ درصدی ظرفیت صندلی‌های شبکه پروازی کشور به صدا درآورده است. این تصمیم قاطع سازمان هواپیمایی کشوری، اگرچه با هدف صیانت از جان مسافران اتخاذ شده، اما صنعت هوانوردی و ایرلاین‌ها را در آستانه یک بحران عملیاتی و اقتصادی عمیق قرار داده است؛ بحرانی که ریشه در عدم تعویض پره‌های توربین موتور این ناوگان دارد.
چالش‌های ایمنی و ریشه‌های توقف پروازهای MD
بر اساس گزارش‌های فنی، شکستگی‌های مکرر پره‌های موتورهای JT8D-200 در سال ۲۰۲۱، مرجع ذی‌صلاح کشور سازنده را بر آن داشت تا دستورالعمل صلاحیت پرواز (AD) را صادر کند. مطابق این دستورالعمل، تعویض پره‌های بخش ۳ و ۴ موتور با نمونه‌های استاندارد از سال ۲۰۲۳ الزامی شد. با این حال، ایرلاین‌های داخلی به بهانه محدودیت‌های تحریمی و زنجیره تأمین، از اجرای این استانداردها سر باز زدند و طی سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۵، بارها درخواست استمهال کردند.
چرخش سیاست‌های نظارتی و پایان دوران مماشات
سازمان هواپیمایی کشوری در سال‌های اخیر با اتخاذ روش‌های جایگزین مانند تشدید بازرسی‌ها و اعمال محدودیت‌های عملیاتی، سعی در مدیریت ریسک داشت. اما با افزایش حوادث موتورهای MD در سطح جهانی و داخلی، ادامه بهره‌برداری از این ناوگان در وضعیت «ناایمن» ارزیابی شد. در نهایت، با پایان مهلت‌های قانونی در ۳۱ شهریور ۱۴۰۵، سازمان هواپیمایی با اولویت قرار دادن ایمنی بر منافع تجاری، مجوز پرواز این هواپیماها را لغو کرد.
آمار ناوگان MD و تأثیر آن بر حمل و نقل هوایی
در حال حاضر از مجموع ۳۵۷ فروند هواپیمای موجود در کشور، ۵۳ فروند از نوع MD هستند که ۴۱ فروند از آن‌ها فعال بوده و سهم ۲۲ درصدی در جابه‌جایی مسافران دارند. شرکت‌های آتا، زاگرس، ایران‌ایر‌تور، کیش‌ایر و چابهار بیشترین تعداد از این ناوگان را در اختیار دارند. نکته قابل تأمل این است که حتی پس از ابلاغ الزامات ایمنی، برخی ایرلاین‌های جدید نیز به بهره‌برداری از این تایپ پروازی روی آورده بودند.
پیامدهای اقتصادی و عملیاتی برای صنعت هوانوردی
زمین‌گیری ناوگان MD شوک بزرگی به شبکه پروازی وارد کرده است که شامل کاهش شدید عرضه صندلی، لغو پروازها و فشار مضاعف بر سایر تایپ‌های پروازی برای پوشش مسیرهاست. کارشناسان معتقدند سایه منافع اقتصادی بر تصمیمات فنی، عامل اصلی این وضعیت بوده است. اکنون شرکت‌های هواپیمایی تنها در صورتی مجاز به بازگشت این هواپیماها به چرخه عملیاتی هستند که دستورالعمل‌های صلاحیت پرواز را به طور کامل اجرا کرده و قطعات استاندارد را جایگزین کنند.
منبع خبر: مشاهده خبر در سایت منبع
برای مشاهده سایر خبرهای حوزه حمل و نقل، به صفحه اخبار حمل و نقل مراجعه کنید.
